انقلاب در ضربات پنالتی: یازده متر کافی نیست!
به گزارش ورزش سه، این جمله قدیمی که «در فوتبال هیچ جزئیات بیاهمیتی وجود ندارد» حالا رنگ و بوی تازهای به خود گرفته است. در دنیای فوتبال مدرن که هر تیم مجهز به لشکری از آنالیزورها و متخصصانِ داده است، مربیان به دنبال کوچکترین روزنهها برای کسب برتری هستند. درست زمانی که فکر میکنید همه تاکتیکها لو رفته و دیگر چیز جدیدی برای کشف باقی نمانده، یک ترفند زیرکانه در ضربات پنالتی پیدا شده است: استقرار بازیکن در گوشههای بیرونی محوطه جریمه.
راز دویدن از کنار؛ یازده متر دیگر کافی نیست
این یک صحنه از آینده نیست، بلکه واقعیتی است که آرامآرام در حال تسخیر مستطیل سبز است. تصویری از سال ۲۰۲۶ در لیگ پرتغال را تصور کنید؛ اسکار پتوشفسکی، مهاجم پورتو، در حالی که همتیمیاش برای زدن پنالتی دورخیز کرده، به جای ایستادن پشت خط محوطه جریمه (قوس معروف)، در دورترین نقطه و چسبیده به خط عرضی محوطه کمین کرده است. فرانچسکو فاریولی، سرمربی پورتو، با فریادهایش او را به آن نقطه هدایت میکند. شاید در نگاه اول به نظر برسد او فقط میخواهد زودتر از بقیه گل احتمالی را جشن بگیرد، اما پشت این حرکت، یک منطق ریاضی خوابیده است.
پنالتی پورتوایده ساده اما هوشمندانه است: اگر دروازهبان توپ را به پهلو دفع کند، بازیکنی که از گوشه محوطه استارت میزند، شانس بیشتری برای رسیدن به ریباند (توپ برگشتی) دارد. دونیل مالن، ستاره استون ویلا، فصل گذشته دو بار این ترفند را امتحان کرد. اگرچه هر دو بار ناکام ماند، اما جرقهای در ذهن آنالیزورها زد.
پنالتی استون ویلاشطرنج روی چمن؛ چرا ۱۸ درصد شانس کمی نیست؟
فوتبال امروز جنگ دادههاست. همانطور که کامپیوترها شطرنج را دگرگون کردند، آنالیزورها هم در حال بازنویسی قوانین نانوشته فوتبال هستند. مایکل کاکس، روزنامهنگار برجسته اتلتیک، به این سوال کلیدی پاسخ داده است: چرا گوشه محوطه؟
محاسبات نشان میدهد فاصله رسیدن به توپ برگشتی در کنارههای محوطه شش قدم، از مسیری که با استارت از گوشه محوطه طی میشود (حدود ۱۰.۷ متر)، کوتاهتر از مسیر مستقیم و سنتی (۱۱ متر) است. مهمتر از فاصله، زاویه بدن بازیکن است؛ کسی که از کنار میدود، کاملاً رو به دروازه است و برای شوتزنی یا پاس دادن در موقعیت ایدهآلی قرار دارد.
نگاهی به آمار پنالتیهای مهار شده در لیگ برتر انگلیس حقایق جالبی را فاش میکند. از هر ۵۰ پنالتی که گل نمیشود و به زمین برمیگردد، در ۹ مورد (۱۸٪)، توپ دقیقاً به مناطقی میرود که اگر بازیکنی در گوشه محوطه کمین کرده بود، میتوانست صاحب توپ شود. این یعنی در یک فصل طولانی، این ترفند میتواند سرنوشت ۳ تا ۴ گل حیاتی را تغییر دهد. آماری که شاید در نگاه اول ناچیز باشد (حدود ۳٪ از کل پنالتیها)، اما در سطح حرفهای که قهرمانیها با تفاضل یک امتیاز تعیین میشوند، حکم طلا را دارد.
نقشه توپگیری بعد از مهار پنالتی هااز مونیخ تا مسکو؛ ویروسی که پخش میشود
این ترفند دیگر یک راز نیست. جاشوا کیمیش و لئون گورتزکا در بایرن مونیخ در حالی دیده شدهاند که از جناحین به سمت محوطه یورش میبرند. حتی در روسیه، اسپارتاک مسکو با پابلو سولاری این نقشه را امتحان کرد. اگرچه در آن صحنه ضربه پنالتی مستقیم گل شد و نیازی به ریباند نبود، اما حضور غیرمنتظره یک بازیکن در گوشه میدان میتواند تمرکز دروازهبان را هم به هم بریزد.
پنالتی اسپارتاکشاید دفعه بعد که تیم محبوبتان صاحب پنالتی شد، به جای نگاه کردن به زننده ضربه، گوشههای محوطه جریمه را زیر نظر بگیرید. شاید یک «سرباز» در حال تبدیل شدن به «وزیر» باشد تا ماتِ آخر را رقم بزند.